Przejdź do głównej treści

Widok zawartości stron Widok zawartości stron

Instytut Archeologii UJ

Widok zawartości stron Widok zawartości stron

Góra Zyndrama w Maszkowicach: Fantastyczny sezon badawczy naszych archeologów

Góra Zyndrama w Maszkowicach: Fantastyczny sezon badawczy naszych archeologów

Na przełomie lipca i sierpnia 2020 roku, pomimo ograniczeń spowodowanych warunkami epidemicznymi, zespół z Instytutu Archeologii UJ powrócił w Karpaty, kontynuując badania wykopaliskowe prehistorycznej osady obronnej na Górze Zyndrama w Maszkowicach.

Celem tegorocznych prac było ostateczne zadokumentowanie reliktu muru obronnego z wczesnej epoki brązu oraz dokończenie badań w niewielkim wykopie, który zlokalizowany jest w północnej, dotąd nierozpoznanej wykopaliskowo części stanowiska. Prace prowadzone na prawie 40-metrowej partii muru polegały na zdejmowaniu i dokumentowaniu, w ramach krótkich odcinków, ostatnich 2-3 warstw kamieni tworzących tę budowlę. Po zakończeniu eksploracji poziomowaliśmy potężne, ważące od ćwierć do pół tony bloki piaskowca, z których wzniesiona była fasada muru, a następnie odkładaliśmy na miejsce ponumerowane wcześniej kamienie z wnętrza konstrukcji. Rezultatem tych badań było zadokumentowanie kilku nieznanych dotąd rozwiązań konstrukcyjnych stosowanych ponad 3,5 tys. lat temu przez twórców tej unikatowej budowli. Jednocześnie prace te umożliwiły ustabilizowanie, osuszenie i wyeksponowanie odsłanianego w latach 2016-2019 reliktu muru. Niemniej owocne, ale też zaskakujące, były wyniki badań na północnej krawędzi szczytowego wypłaszczenia Góry Zyndrama. W wykonanym tam wąskim sondażu udało się nam uchwycić miejsce przebiegu muru kamiennego, potwierdzając wcześniejsze ustalenia uzyskane z zastosowaniem metody elektrooporowej. Z kolei zlokalizowany w odległości kilku metrów od tego sondażu większy wykop przyniósł odłonięcie przypodłogowych warstw budynku z wczesnej epoki brązu, a wraz z nimi kilku tysięcy zabytków – głównie kości zwierzęcych i fragmentów ceramiki. W tej kolekcji wyróżniają się dwie odkryte nieopodal siebie figurki gliniane. Te niewielkie, mierzące kilka centymetrów zabytki, są zaskakująco wiernym przedstawieniem świni, w takiej postaci, jaką miały te zwierzęta w prehistorii: wciąż morfologicznie bliższej dzikowi niż odmianom hodowanym współcześnie w Europie. Dotychczasowe studia nad szczątkami kostnymi pochodzącymi z Maszkowic wskazują na dużą rolę trzody chlewnej w gospodarce ludzi z wczesnej epoki brązu. Dobrze koresponduje to z obserwacjami bazującymi na pozyskiwanych z tego samego stanowiska zwęglonych szczątkach roślinnych, dzięki którym wiemy o występowaniu w tym czasie w okolicy lasów dębowych – najkorzystniejszej ekumeny dla pierwotnych form hodowli świni.

Marcin S. Przybyła

Zobacz galerię zdjęć
Polecamy również
Nowa misja w Nea Pafos
Naczynie z przedstawieniem twarzy z rogami odkryte pod Krakowem
Fantastyczne odkrycia naszych archeologów
Dwa cmentarze z okresu I wojny światowej w Łupkowej (woj. podkarpackie)

Widok zawartości stron Widok zawartości stron

Media społecznościowe